Jakie informacje powinna zawierać umowa o audyt finansowy?
Umowa powinna zapewniać bezpieczeństwo prawne, ograniczać ryzyka nieporozumień oraz pozwalać audytorowi przeprowadzić badanie zgodnie z przepisami wynikającymi z ustaw i standardów.
W poniższym tekście omawiamy najistotniejsze kwestie praktyczne związane z umową o badanie sprawozdania finansowego. Opisujemy więc jaki powinien być jej okres obowiązywania, moment zawarcia, kluczowe zapisy oraz wymogi wynikające z przepisów regulujących audyt.
Poniżej znajdziesz odpowiedzi na następujące pytania:
Co powinna zawierać umowa o badanie sprawozdania finansowego?
Umowa o badanie sprawozdania finansowego ma co do zasady charakter umowy komercyjnej zawieranej pomiędzy firmą audytorską a podmiotem, którego sprawozdanie finansowe podlega badaniu. Jej specyfika wynika jednak z faktu, że dotyczy ona usługi regulowanej, wykonywanej zgodnie z ustawą o rachunkowości, ustawą o biegłych rewidentach oraz międzynarodowymi standardami rewizji finansowej.
Szczególne znaczenie ma precyzyjne określenie zasad ustalania wynagrodzenia za badanie. Umowa może opisywać mechanizmy jego ewentualnej zmiany w przypadku istotnego zwiększenia pracochłonności, np. na skutek ujawnionych ryzyk.
Z perspektywy zgodności regulacyjnej kluczowe jest również jednoznaczne wskazanie, że wynagrodzenie firmy audytorskiej nie może być uzależnione od wyniku badania lub rodzaju opinii biegłego rewidenta. Zapisy tego typu służą ochronie niezależności audytora.
Dodatkowo umowa powinna określać m.in. zakres badania, odpowiedzialność stron, zasady współpracy z zespołem audytowym, obowiązki informacyjne jednostki badanej, a także kwestie poufności i ochrony danych. Wszystkie te elementy mają znaczenie dla sprawnego przeprowadzenia badania oraz ograniczenia ryzyk prawnych po obu stronach.
Umowa o badanie sprawozdania finansowego – na jaki okres powinna zostać zawarta?
Powyżej pisaliśmy o sytuacji, kiedy audyt jest obowiązkowy. Inaczej kształtuje się natomiast sytuacja w przypadku badania dobrowolnego sprawozdania finansowego. W przypadku takiej usługi strony nie są związane minimalnym dwuletnim okresem umowy. Możliwe jest więc zawarcie umowy na okres krótszy, na przykład na jeden rok obrotowy. Okres umowy zależy wówczas wyłącznie od celu badania i potrzeb jednostki.
Kiedy należy podpisać umowę o badanie sprawozdania finansowego?
Istotnym elementem umowy o badanie sprawozdania finansowego jest również moment jej zawarcia. Zgodnie z art. 66 ustawy o rachunkowości, „kierownik jednostki zawiera umowę z firmą audytorską w terminie umożliwiającym firmie audytorskiej udział w inwentaryzacji„. Przepis ten ma charakter praktyczny i organizacyjny — jego celem jest zapewnienie audytorowi możliwości obserwacji spisu z natury, który stanowi jeden z kluczowych etapów badania.
W konsekwencji umowa nie może być podpisywana wyłącznie przed wydaniem opinii, lecz odpowiednio wcześnie, tak aby firma audytorska mogła zaplanować badanie, zapoznać się z jednostką oraz — tam gdzie jest to wymagane — uczestniczyć w inwentaryzacji istotnych składników majątku. Zbyt późne zawarcie umowy może ograniczyć zakres możliwych procedur audytowych i rodzić ryzyka zarówno po stronie jednostki, jak i firmy audytorskiej.